Niacynamid co to jest i jak wpływa na pielęgnację skóry?

Niacynamid jest jedną z najlepiej przebadanych substancji poprawiających stan skóry. Pełni kluczową rolę w procesach metabolicznych komórek oraz skutecznie wspiera pielęgnację cery problematycznej, dojrzałej i wrażliwej już od pierwszych tygodni stosowania[1][2].

Niacynamid – co to jest?

Niacynamid to forma witaminy B3, znana również jako nikotynamid lub witamina PP. Jest to rozpuszczalny w wodzie amid kwasu nikotynowego, który w organizmie człowieka przekształca się w aktywne koenzymy NAD i NADP. Te związki biorą udział w setkach reakcji biochemicznych, w tym syntezie aminokwasów, kwasów tłuszczowych, nukleinowych oraz węglowodanów i hormonów[1][2][5][10].

Niacynamid jest stabilny pod wpływem czynników zewnętrznych – nie traci właściwości przy kontakcie z kwasami, zasadami ani wysoką temperaturą, dlatego szeroko wykorzystuje się go w preparatach kosmetycznych przeznaczonych do stosowania codziennego[2][8][10].

Jak niacynamid działa na skórę?

Zastosowany na skórę, niacynamid działa jako silny antyoksydant, neutralizuje wolne rodniki i ogranicza ich szkodliwe działanie. Jednocześnie pobudza komórki do produkcji ceramidów i innych lipidów, co wzmacnia naturalną barierę hydrolipidową skóry[1][2][6]. Dzięki temu zmniejsza się utrata wody TEWL, a cera staje się lepiej nawilżona i mniej podatna na podrażnienia oraz działanie czynników zewnętrznych[2][6].

Niacynamid reguluje pracę gruczołów łojowych oraz produkcję sebum, czego efektem jest zwężenie porów i ogólna poprawa tekstury skóry. Wykazuje działanie przeciwzapalne oraz łagodzące, redukując zaczerwienienia, rumień, mikro-uszkodzenia i stany zapalne, takie jak trądzik oraz podrażnienia typowe dla cer naczyniowych i wrażliwych[1][2][3][4][6][7].

Stosowanie niacynamidu wpływa także na proces produkcji kolagenu, poprawia napięcie i elastyczność skóry oraz zmniejsza widoczność drobnych linii i zmarszczek. Redukuje przebarwienia, bo hamuje transport melaniny do naskórka, a ponadto poprawia mikrokrążenie i wspiera procesy naprawcze w obrębie komórek skóry[1][2][3][4].

Substancja ta wspomaga także ochronę przed uszkodzeniami posłonecznymi, zmniejsza ryzyko powstawania nowych zmian pigmentacyjnych i pomaga łagodzić rumień oraz stany zapalne powstałe na skutek ekspozycji na promienie UV[1][3][6][7].

Zastosowanie niacynamidu w pielęgnacji skóry

Niacynamid uznawany jest za uniwersalny składnik aktywny, który sprawdza się zarówno dla cer bardzo problematycznych, jak i dojrzałych potrzebujących wszechstronnej ochrony. Szczególnie polecany jest osobom z trądzikiem, skórą wrażliwą, atopową, naczyniową oraz w przypadku trądziku różowatego. Doskonale łagodzi zaczerwienienia, wycisza skórę oraz przyspiesza gojenie mikrouszkodzeń bez ryzyka podrażnienia[1][2][3][4][6].

Działanie niacynamidu na pracę gruczołów łojowych powoduje stopniowe zmniejszenie wydzielania sebum, co prowadzi do zredukowania liczby zaskórników oraz minimalizacji widoczności porów. Efekty takiej terapii zauważalne są przy regularnym stosowaniu kosmetyków zawierających substancję w stężeniu od 2 do 5 procent, choć na przebarwienia i zmarszczki stosuje się nawet 10-procentowe rozwiązania[1][2][4].

W ostatnich latach niacynamid stał się jednym z najchętniej wybieranych składników w serum multizadaniowych – szczególnie w połączeniu z kwasem hialuronowym, który potęguje efekt nawilżenia i przyspiesza regenerację skóry. Jego popularność wynika z wysokiej skuteczności, szerokiego spektrum zastosowania i bardzo niskiego ryzyka wywołania reakcji alergicznych czy podrażnień[4][6][9][10].

Mechanizmy i korzyści stosowania niacynamidu

Działanie niacynamidu na poziomie komórkowym związane jest z przekształcaniem go w koenzymy NAD i NADP. Są one niezbędne do prawidłowego przebiegu procesów metabolicznych takich jak utlenianie i redukcja, synteza kolagenu, naprawa DNA oraz oddychanie komórkowe[1][2][5][7]. To właśnie te mechanizmy przekładają się na efekty widoczne podczas codziennego stosowania – skóra szybciej się regeneruje, jest lepiej nawodniona, a jej bariera ochronna funkcjonuje efektywniej.

Niacynamid moduluje również aktywność cytokin prozapalnych, ograniczając rozwój stanów zapalnych i przeciwdziałając degradacji struktur kolagenowych. Synergiczne działanie na melanocyty oraz naczynia krwionośne skutkuje redukcją przebarwień, poprawą kolorytu i zmniejszeniem widoczności rumienia. Ogranicza ściekanie oraz rozpraszanie melaniny, wspomaga procesy naprawcze, co widoczne jest zwłaszcza w gojeniu blizn oraz wyrównaniu napięcia skóry[1][2][4][6].

Współczesne kosmetyki z niacynamidem bardzo dobrze penetrują naskórek, są dobrze tolerowane przez większość typów skóry i mogą być łączone z wieloma innymi składnikami aktywnymi – zwłaszcza z kwasem hialuronowym dla jeszcze lepszego efektu nawilżenia i regeneracji. Zaleca się natomiast unikanie wysokich stężeń niacynamidu jednocześnie z czystą witaminą C, aby nie zaburzać wzajemnych procesów biochemicznych[4][9].

Znaczenie niacynamidu w nowoczesnej pielęgnacji

Silne właściwości antyoksydacyjne, łagodzące i ujędrniające sprawiły, że niacynamid stał się jednym z najważniejszych składników nowoczesnych produktów do pielęgnacji skóry. Wzmacnia barierę hydrolipidową, łagodzi podrażnienia, skutecznie redukuje przebarwienia, poprawia mikrokrążenie i wspiera regenerację, przeciwdziałając zarówno procesom starzenia, jak i typowym problemom problematycznej cery[1][2][6][10].

Największą zaletą niacynamidu jest jego wszechstronność, potwierdzona wysoką tolerancją i bezpieczeństwem stosowania także w pielęgnacji skóry bardzo wrażliwej, trądzikowej czy naczyniowej. Stanowi nieodzowny element kosmetyków multifunkcyjnych, a jego regularne aplikowanie pozwala na stopniowe, zauważalne polepszenie kondycji i wyglądu skóry bez ryzyka działania drażniącego.

Źródła:

• [1] https://cosmedix.pl/blog/skladniki-aktywne/niacynamid-jak-dziala-i-dlaczego-warto-go-stosowac/
• [2] https://www.doz.pl/czytelnia/a16177-Niacynamid_i_jego_wlasciwosci__czym_jest_i_na_co_pomoze
• [3] https://mokosh.pl/pl/n/Jak-dziala-niacynamid-zawarty-w-kosmetykach/6476
• [4] https://byhealth.pl/byhealth-blog/niacynamid-proste-wyjasnienie-zlozonego-dzialania-witaminy-pp
• [5] https://sklep.sfd.pl/blog-1/Niacynamid_-_co_to_jest_Wlasciwosci_i_zastosowanie-blog3973.html
• [6] https://4szpaki.pl/blog/post/niacynamid-wlasciwosci-i-zastosowanie-w-kosmetykach
• [7] https://ruedeskin.com/na-co-pomaga-serum-z-niacynamidem/
• [8] https://ecospa.pl/witamina-b3-niacynamid
• [9] https://www.ezebra.pl/pl/blog/niacynamid-z-czym-nie-laczyc-a-z-czym-laczyc-kwasy-witaminy-slonce-1652435202.html
• [10] https://www.zatrzymajmlodosc.pl/uroda/hit-pielegnacji-niacynamid-co-musisz-o-nim-wiedziec/